Gedicht gedacht

 Poëzie is alledaags in de zin dat het voor iedere dag is (Carol Ann Duffy)

Een dagelijkse rubriek met gedichten en gedachten daarover.

Vanaf 2019 zijn de afleveringen genummerd; op 31 december kom ik uit op 365. En ja, het klopt dat ik meestal al verder ben dan het jaar oud is; er is immers zoveel moois om het over te hebben.

Of de teller op 31 december op 365 staat, is sinds de zomer van 2019 zeer de vraag. Ik start 1 september met het schrijven van twee biografieën, die respectievelijk najaar 2021 en voorjaar 2024 zullen verschijnen. Vanaf dat moment ontbreken de tijd en ruimte om dagelijks aan deze rubriek te werken.

-----

Met de pijl rechts van ARCHIEF (zie onderaan deze pagina) ga je terug naar het vorige jaar; met de pijl links naar het volgende. Handiger zijn de links hierna: daarmee ga je naar de inhoudsopgaven van 2019, 20182017 en 2016.

Week 50 - Stijn van der Loo: Ik was ik dacht

donderdag 14 december 2017

[Beluister hier]

ik was ik dacht
ik had ik deed
ik gaf
ik hoopte ik wist
niet wat ik zag
geen weg terug
ik wilde niet
ik ging ik ben gegaan
dit is nu ben ik
alleen zoals
ik ben
geweest

kan ik dit beschrijven
durf ik het
vrouw van vijfendertig
- papa brengt de kinderen nog naar oma
mama rommelt wat in de tuin -
welke overwegingen?

dan ruimt zij niet de tafel af
laat de was aan de lijn
de stoel verschoven, het tijdschrift open
loopt de trap op
langs de babykamer, langs
de ouderlijke slaapkamer ook
- het bed niet opgemaakt -
zaterdagochtend, geen moment voor zulke
vastberadenheid
de trap op naar de zolder
de trap op naar zolder

werpt om balk
- is het touw en lag dat daar? -
knoopt met vrouwelijke vingers
onwrikbare knoop, onwrikbaar besluit

wie verzint zoiets? die niet
terugdeinst, zonder paniek
zonder haasten ook
een stoel bijschuift
daarop gaat staan
- welke schoenen, aarde nog daaronder? -
die afstapt.            

al deze vragen

ik was ik dacht
ik had ik deed
ik gaf
ik hoopte ik wist
niet wat ik zag
geen weg terug
ik wilde niet
ik ging ik ben gegaan
dit is nu ben ik
alleen zoals
ik ben
geweest


1996


Lied uit het theaterprogramma waarmee Stijn van der Loo’s gezelschap Intermezzo in seizoen 1996-1997 tourde. Ik kreeg het van hem aangereikt voor mijn bloemlezing met liedjes over de dood, getiteld We gaan gelukkig dood (1997). Op mijn verzoek nam Stijn het toen op, zodat wij het ook op de gelijknamige cd konden zetten. Dat is de opname waarnaar te linken is en die nu dus op YouTube staat. `
Ik was ik dacht staat in de bloemlezing in de rubriek Soms heb je het gevoel dat alles zinloos is. Gedachten over zelfmoord. In de inleiding schrijf ik:
De 35-jarige vrouw heeft haar daad goed voorbereid, laat haar klaarblijkelijk jonge gezin – er is een babykamer – achter zich en stapt vastberaden uit het leven.
Stijn zelf zegt er nu over:

Ik was ik dacht
 schreef ik naar aanleiding van de dood van een vrouw die ongeveer net zo oud was als ik en die een van mijn buurmeisjes was in onze tienerjaren. Ik heb zelfs weleens wat met haar gekust, onschuldig, maar toch. Ze was de oudste dochter in een gezin van vier, twee meisjes en twee jongens, en ik kon me moeilijk iemand voorstellen die levendiger en liefdevoller was dan zij. Later hoorde ik wel van haar man dat zij deze zeer heftige aanvallen van depressie al lang en veel vaker had. Tegenover ons, die stomverbaasd waren was hij die zei: was het niet vandaag dan was het morgen geweest.

Het is zo onvatbaar dat ik heb geprobeerd mij voor te stellen hoe dat moet zijn gegaan, op een gewone zaterdagmorgen, zo'n gang naar zolder, heel sec en secuur. De overpeinzing van het eerste en laatste gedeelte is los van dit verhaal ontstaan, eigenlijk als een technische oefening: weifeling uitgedrukt in tekst: twee stappen vooruit, één stap terug.

Toen ik de tekst had geschreven las ik hem voor aan een paar mensen. De één vond het een taboe waarover je niet mocht schrijven, maar ik wist toen niet dat zij zelf zoiets had meegemaakt met haar eigen moeder, en een van mijn zangcollega's vroeg me het alsjeblieft niet op cd te zetten. Toen kwam jij met je themaboek en -cd We gaan gelukkig dood voor Bulkboek en stond het daar ineens bij. Een dierbaar lied en, als ik het nu na lange tijd weer eens terughoor, omdat ik er een YouTube-filmpje van maak, vind ik het ook heftiger dan toen ik het maakte. Wat blijft is de verbluffing: wat een raadsel zijn we toch, wij mensen.

Archief 2017