Gedicht gedacht

 Poëzie is alledaags in de zin dat het voor iedere dag is (Carol Ann Duffy)

Een dagelijkse rubriek met gedichten en gedachten daarover.

Vanaf 2019 zijn de afleveringen genummerd; op 31 december kom ik uit op 365. En ja, het klopt dat ik meestal al verder ben dan het jaar oud is; er is immers zoveel moois om het over te hebben.

Of de teller op 31 december op 365 staat, is sinds de zomer van 2019 zeer de vraag. Ik start 1 september met het schrijven van twee biografieën, die respectievelijk najaar 2021 en voorjaar 2024 zullen verschijnen. Vanaf dat moment ontbreken de tijd en ruimte om dagelijks aan deze rubriek te werken.

-----

Met de pijl rechts van ARCHIEF (zie onderaan deze pagina) ga je terug naar het vorige jaar; met de pijl links naar het volgende. Handiger zijn de links hierna: daarmee ga je naar de inhoudsopgaven van 2019, 20182017 en 2016.

Week 12 - Vicky Francken: We hebben allemaal...

zaterdag 25 maart 2017

We hebben allemaal recht op een rug
een graat waarrond we bestaan

een marionettendraad die we oppakken
als we onszelf bijeenrapen

geen mens kan tippen aan vissen
die zwemmen in de golven van hun wervelkolom

maar stel dat een vin verlangt naar aaien
wie troost de vis wie pakt hem vast

wie streelt de schouder
uit de kom

2017


Röntgenfotomodel is de titel van het debuut van de jonge Vlaamse dichteres Vicky Francken (1989). Dat lijkt tegelijk een gezochte titel en een mooie woordvondst. Dat geldt ook voor wat er staat in de laatste regels uit bovenstaand gedicht: wie streelt de schouder van de vis uit de kom.

In Röntgenfotomodel houdt Francken een lichaam tegen het licht, letterlijk en figuurlijk. Bijvoorbeeld als zij hierboven spreekt over de kracht van de ruggewervel en elders als het gaat over longen en hart (zie hieronder) of benen: Je hebt gezonde, stevige benen maar in China zou men ze breken.

Francken kruipt als observator onder de huid (organen, ledematen) om het bestaan 'boven' de huid (bewustzijn) af te tasten. Of zoals de achterflap meldt: Om te onderzoeken wat er aan schort, om te bepalen waar het licht doorlaat.

Het resultaat van haar onderzoek: Het lijf blijkt sterker dan gedacht, de huid een dunne wand die in volharding niet onderdoet voor zelfhelend beton.

Til je hemd op, ik wil zien dat het klopt
maar doe het licht uit, je longen zijn mooi
in het donker. Luister: dat ruisje

kan wel verholpen, maar is het niet hemels
de zee mee te nemen?

Bloed dat de trom slaat.

Er leeft een slak in de schelp
die je aan je oor zet.


Soms vangt een gedicht aan met regels en beelden die je al vaker en origineler las:

Je ziet het: wat wordt gezegd
trekt als een zwaan aan mij voorbij.
Ik leg mijn armen om de lange hals
en wring mijn vingers in de veren.

Vaak is het vervolg echter zo eigen en verrassend. Enigszins geforceerd, vind ik soms en het volgende moment weet ik het even niet - en dat laatste bedoel ik in de goede zin van het woord. Zo vervolgt zij in dit gedicht:

Ik sputter met een theedoek rond mijn hoofd
verslagen tegen, steeds vaker weet ik de weg niet
maar blijf aan de wandel en raak aan de praat
met het verstand van een ander.


Aan dit werk valt nog genoeg te ontdekken.
 
 

Archief 2017